حقانی: رضا خان اگر فرار نمی کرد مردم محاکمه‌ اش می‌کردند

به گزارش خبرنگار مهر، موسی فقیه حقانی رئیس مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران و کارشناس ارشد تاریخی در سخنرانی پیش از خطبه های نماز جمعه در دانشگاه تهران، اظهار کرد: رئیس مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران اظهار کرد: ایران مقتدر و ایران مستقل، موضوعی است که امروز درباره آن صحبت می‌کنم. در چنین ماهی، حدود ۵۰۰ سال پیش، جنگی با امپراتوری عثمانی داشتیم که به جنگ چالدران معروف است. سلطان سلیم عثمانی این جنگ را به کشور ما تحمیل کرد و علت اصلی آن نیز شکل‌گیری یک ایران مستقل و مقتدر بود.

وی افزود: دولت صفوی با اتحاد دیانت و سیاست و رسمیت دادن به مذهب تشیع در ایران، بار دیگر یک واحد سیاسی به نام ایران را به صورت مستقل تأسیس کرد. این اتفاق بسیار مهمی در ایران، منطقه و جهان بود و تا امروز نیز تحت تأثیر این رویداد قرار داریم. اگر صفویه این اقدام را انجام نمی‌داد، امروز نه ایران مستقلی وجود داشت و نه مذهب تشیع در این کشور رسمیت می‌داشت و معلوم نبود چه بلایی بر سر ایران می‌آمد. قطعاً ایران یکپارچه نمی‌داشتیم و کشور به بخش‌های مختلف تقسیم می‌شد؛ کمااینکه پیش از تأسیس دولت صفوی نیز در هر بخشی از ایران یک طایفه حکومت می‌کرد، اما صفویه به این وضعیت خاتمه داد.

فقیه حقانی ادامه داد: این موضوع به مذاق عثمانی‌ها خوش نیامد و جنگ‌هایی را علیه ایران تدارک دیدند. حدود ۳۰۰ سال میان ایران و عثمانی جنگ وجود داشت و یکی از مهم‌ترین آنها جنگ چالدران بود. در این جنگ، علی‌رغم رشادت فرزندان این آب و خاک و تقدیم شهدای فراوان، متأسفانه پیروز نشدیم، اما ضربه شستی به دشمنان ایران نشان دادیم و آنان فهمیدند با یک ملت پای کار و یک ملت قهرمان طرف هستند.درست است که در آن جنگ شکست خوردیم، اما بلافاصله خودمان را بازسازی کردیم و پس از آن نه‌تنها عثمانی نتوانست ما را شکست دهد، بلکه شکست‌های متعددی به آنها وارد کردیم و تا بغداد را نیز گرفتیم. بحث من کشورگشایی نیست، بلکه تمرکز اصلی بر ایران مقتدر و ایران مستقل است.

وی بیان کرد: مناسبت بعدی، سوم شهریور ماه ۱۳۲۰ شمسی است؛ زمانی که کشور ما توسط قوای شوروی و قوای انگلستان اشغال شد و بعدها امریکاییان نیز به آنان پیوستند. ایران ظرف ۸۰ ساعت اشغال شد و ما هیچ مقاومتی نتوانستیم بکنیم. با وجود همه ادعاهای رضاخان مبنی بر اینکه ارتش نوین و ارتش مقتدر ایجاد کرده و ایران پیش از او ارتش نداشته است، متفقین ظرف ۸۰ ساعت، بدون اینکه جنگی جدی صورت بگیرد، از شمال و جنوب ایران وارد شدند، وارد پایتخت شدند و ایران به اشغال قوای متفقین درآمد.

رئیس مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران ادامه داد: مناسبت بعدی، ۲۵ شهریور و فرار رضاخان یا فراری دادن رضاخان از ایران است. او در ۲۵ شهریور استعفا داد و از ایران فراری داده شد؛ زیرا اگر می‌ماند، قطعاً مردم به حساب او می‌رسیدند، محاکمه‌اش می‌کردند و باید پاسخ جنایت‌های خود را می‌داد. کشور چگونه اشغال شد؟ علت این بود که با وجود داشتن ارتش، یک مردم پای کار وجود نداشت؛ زیرا رضاخان اساساً مردم را تارومار کرده بود. دوم، رهبری شجاع و حاکم شجاع وجود نداشت و رضاخان فرار کرد و اساساً اهل ایستادگی نبود. سوم، نیروی نظامی مقتدر و مؤمن وجود نداشت؛ زیرا رضاخان ارتش را کاملاً برای خودش شخصی کرده بود.

وی عنوان کرد: با کمال تأسف، فرماندهان ارتش رضاخانی هنگامی که به ایران حمله شد و تهران در حال اشغال بود، به جای اینکه با دشمن بجنگند و به دشمن حمله کنند، به انبارهای آذوقه پادگان‌ها و آشپزخانه‌های پادگان‌ها حمله کردند، آذوقه‌ها را غارت کردند و سربازها را در خیابان و بیابان رها کردند. در نتیجه، ارتش شاهنشاهی دچار فروپاشی شد. این کارشناس ارشد تاریخی بیان کرد: این دو واقعه نشان می‌دهد که وقتی ایران مستقل نباشد و ایران مقتدر نباشد، عین آب خوردن و ظرف ۸۰ ساعت آن را اشغال می‌کنند و هیچ مقاومتی هم نمی‌تواند بکند.

رئیس مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران اظهار کرد: ۱۹ شهریور سالروز رحلت آیت‌الله طالقانی، اولین امام جمعه تهران، است. آیت‌الله طالقانی در شهریور ۱۳۵۸ رحلت کردند و مردمی که قهرمانان و مجاهدان راه حق را گرامی می‌دارند، حماسه‌ای را در تشییع جنازه ایشان برپا کردند که امام راحل نیز چند بار به آن اشاره کردند. این موضوع نشان داد که پایگاه اجتماعی روحانیت شیعه، آن روحانیتی که برای مردم، اسلام و ایران می‌ایستد و مبارزه می‌کند، چه جایگاهی در میان مردم دارد.

وی افزود: رهبر شهید عنایت ویژه‌ای به مرحوم آیت‌الله طالقانی داشتند. در جلسه‌ای که گزارش همایشی درباره مرحوم آیت‌الله طالقانی را خدمت رهبر شهید ارائه می‌کردیم، به خصوصیات طالقانی از جنبه‌های مختلف اشاره کردیم. در پایان، رهبر شهید فرمودند که همه این موارد درست است، اما آیت‌الله طالقانی یک ویژگی بارز داشت و آن، مجاهد بودن او بود.

حقانی گفت:  این ویژگی برای رهبر شهید ما که خودش مجاهد بود، اهل جهاد بود و عمرش را در راه جهاد با دشمنان و دشمنان ایران مستقل و مقتدر هدیه کرد، اهمیت بسیاری داشت. به همین دلیل، مجاهد بودن آیت‌الله طالقانی را به عنوان یک ویژگی بارز مورد اشاره قرار دادند. این موضوع در مقطعی بود که بعضی از کسانی که در انقلاب حضور داشتند، از آرمان‌های انقلاب دور شده بودند و اساساً از جهاد و مجاهده و مبارزه با استعمار و استکبار جهانی رویگردان شده بودند.

وی عنوان کرد: رهبر شهید ما تذکر می‌دادند که آقای طالقانی از این حیث می‌تواند الگو باشد؛ زیرا تا آخر عمر هم با استکبار جهانی، هم با صهیونیسم بین‌الملل و هم با استبداد شاهنشاهی مقابله و مبارزه کرد و در این راه، سلامت و آسایش زندگی خود را نیز اهدا کرد و در نهایت در همین مسیر به ملاقات خداوند رفت.

رئیس مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران بیان کرد: مناسبت دیگر، ۳۱ شهریور ۱۳۵۹ است. رژیم بعثی پیش از آن حمله را آغاز کرده بود، اما در ۳۱ شهریور حمله رسمی شد، فرودگاه‌های ایران را زدند و جنگ رسماً آغاز شد.[دشمنان] در اینجا دیگر با یک کشور ضعیف از جهت توانمندی‌هایی که می‌تواند دشمن را متوقف کند و سپس دشمن را عقب براند، مواجه نیستید.

وی افزود: درست است که ارتش ما تقریباً دچار فروپاشی شده بود و صدام نیز همین وضعیت را دید و گفت هر ۱۰۰ سال یک بار چنین موقعیتی پیش می‌آید که بتوانیم ایران و خوزستان را از ایران جدا کنیم. بحث اسلامی نیز مطرح بود و آنها آمده بودند که یکباره هم ایران را تجزیه کنند و هم انقلاب اسلامی را نابود کنند.

حقانی ادامه داد: با وجود اینکه ارتش ما دچار نوعی فروپاشی شده بود، امام راحل محکم پای ارتش ایستادند و مقام معظم رهبری، رهبر شهید ما نیز محکم پای ارتش ایستادند؛ با وجود اینکه گروهک‌ها به دنبال انحلال ارتش بودند و حتی دولت موقت نیز به دنبال این بود که ارتش بیش از این تجهیز و مجهز نشود. امام و رهبر شهید ما در مقابل این فکر خام و شاید خیانت‌آمیز ایستادند.

این کارشناس ارشد تاریخ عنوان کرد: ارتش نیرویی بود که انسجام قبلی خود را نداشت، اما اتفاق مهم این بود که اولاً یک رهبر شجاع داشتیم. کشور بمباران شده بود و فرودگاه‌ها را زده بودند، اما امام می‌گفتند که دیوانه‌ای آمده و سنگی پرتاب کرده و ما جواب او را می‌دهیم. ارتش نیز بلافاصله تمام ظرفیت خود را جمع کرد و حماسه‌ای را خلق کرد که نیروی هوایی ایران در بمباران پایگاه‌های رژیم بعثی به وجود آورد؛ اقدامی که دشمن اصلاً فکر آن را نمی‌کرد و گمان می‌کرد همه چیز برای ارتش ایران تمام شده است.

وی بیان کرد: جنبه دیگر این مقاومت، نیروهای مردمی بودند که در مقابل رژیم بعثی که از سوی تمام کشورهای مرتجع عرب و استکبار، چه شرقی و چه غربی، حمایت می‌شد، ایستادند. این موضوع نشان داد که اگر کشوری رهبر شجاع، رزمندگان شجاع، افسران متعهد و مردم پای کار داشته باشد، می‌تواند ایستادگی کند.

رئیس مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران اظهار کرد: آموزه حماسه‌آفرین و غرورآفرین شیعی، کاری بود که امام و رهبر شهید ما انجام دادند. آنها حماسه عاشورا را وارد مسیر تمدن‌سازی ملت ایران کردند و آن را از یک داستان غم‌انگیز که در گوشه تکایا تکرار می‌شد، وارد صحنه یک مبارزه تمدنی کردند. بخشی از این مبارزه در جبهه‌های جنگ بروز و ظهور پیدا کرد و بخشی نیز در ادامه مسیر، در تقابل با موانعی که بر سر راه انقلاب اسلامی بود، خود را نشان داد.

وی افزود: مثال‌هایی که بیان شد از این جهت است که وقتی مستقل و مقتدر باشیم، در مقابل هر دشمنی، هر تجاوزگری و هر مانعی می‌توانیم بایستیم و وقتی این موهبت از ما گرفته شود، همان اتفاق‌هایی برای ما می‌افتد که در چالدران افتاد. ما در چالدران مردم پای کار و حاکم شجاع داشتیم، اما لوازم ایستادگی را نداشتیم.

حقانی ادامه داد: در شهریور ۲۰ نه حاکم شجاع داشتیم، نه مردم باقی مانده بودند که بخواهند پای کار بیایند و اساساً اعتقادی به آن رژیم نداشتند و توسط آن رژیم سرکوب شده بودند. عده و عده ظاهراً داشتیم، اما دیدید که آن عده و عده به هیچ کاری نیامد و ظرف ۸۰ ساعت ایران به اشغال درآمد و کشور سقوط کرد.

وی عنوان کرد: در ۱۷ شهریور مردم خروش کردند و ایستادند و بیش از ۳۰۰۰ نفر در آن روز کشته شدند. پیش از آن نیز کشته و شهید داده بودیم، اما ۱۷ شهریور با دستور آمریکا، با حمایت جیمی کارتر و با این هدف که کشتار گسترده‌ای انجام شود و کار انقلاب تمام شود، مقرر شد که چنین اقدامی صورت بگیرد؛ اما مردم ایستادند و با انقلاب ایران استقلال خود را به دست آوردند.

رئیس مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران با بیان آنکه اگر می‌خواهید مقتدر باشید، ابتدا باید مستقل باشید،اظهار داشت :  ما این استقلال را در دوره پهلوی نداشتیم و  وابسته بودیم. نه اختیار نفت خود را داشتیم، نه اختیار فناوری، صنعت، سیاست و اقتصاد خود را. همه چیز در دست آمریکا، صهیونیسم بین‌الملل، رژیم نامشروع و انگلیس خبیث بود. بنابراین آنها برای ما تصمیم می‌گرفتند و تعیین می‌کردند ایران از لحاظ سلاح چه چیزی می‌تواند داشته باشد و چقدر باید نفت بفروشد و نفت را به چه قیمتی عرضه کند.

وی افزود: وقتی چنین وضعیتی داشته باشید، اساساً نمی‌توانید فکر اقتدار بکنید. آمریکا علی‌رغم اینکه رژیم پهلوی متحد او بود، اجازه نمی‌داد سلاح‌های خاصی داشته باشد؛ برای مثال اجازه نداشت موشک داشته باشد، زیرا نباید توازن در این منطقه به نفع رژیم و به ضرر رژیم صهیونیستی رقم می‌خورد. حتی اگر محمدرضا پهلوی باشید، حتی اگر بن‌سلمان باشید و حتی اگر امیر قطر باشید، برای استکبار جهانی تفاوتی ندارد.

  این کارشناس ارشد تاریخی ، عنوان کرد: علت اینکه ۴۷ سال است با ما درگیر هستند، همین است. ظرفیت دشمن‌کش ما و ظرفیتی که دشمن را شکست می‌دهد، استقلال و اقتدار ماست. موضوع هسته‌ای بهانه است و بسیاری از موضوعات دیگری که مطرح می‌کنند نیز بهانه است. آنها ایران مستقل و مقتدر را نمی‌خواهند. دستاورد بزرگ انقلاب اسلامی، استقلالی بود که به دست آوردیم و در پرتو آن استقلال، اقتداری رقم خورد که امروز شما در مقابل بزرگ‌ترین ارتش جهان، با همه حمایت‌هایی که از آن می‌شود، ایستاده‌اید و مانع رسیدن آن به اهدافش شده‌اید.

وی ادامه داد: انقلاب اسلامی برای ما در حوزه سیاسی اقتدار آورد. رهبری شجاع، مردم مسلمان و دارای آرمان و پای کار و رزمندگانی که برای باورها، صیانت از ایران و صیانت از انقلاب ۴۷ ساله در مقابل استکبار جهانی ایستاده‌اند، باعث شد در حوزه نظامی نیز به اقتداری دست پیدا کنیم که امروز تمام کشورهای جهان، اعم از دوست و دشمن، به آن اعتراف و اذعان دارند و می‌گویند ایران به قدرت چهارم جهان تبدیل شده است.

وی تاکید  کرد: اینکه گفته می‌شود ایران منزوی است و ایران با انقلاب دچار انزوا شده، نظریه باطلی است که توجهی به مردم دنیا ندارد. چند میلیارد انسان در جهان امروز خوشحال هستند که ایرانی‌ها در مقابل آمریکای جنایتکار و رژیم صهیونیستی ایستاده‌اند. این ایستادگی به خاطر همان استقلالی است که با انقلاب اسلامی برای ما به ارمغان آمد.

حقانی افزود: با نظام‌سازی که امام راحل انجام دادند و با تثبیت دستاوردهای انقلاب در دوره زعامت و امامت رهبر شهیدمان، این استقلال باقی ماند و اقتدار ما نیز هر روز روزافزون شد. از جهت سیاسی، ایران امروز مقتدرترین نظام سیاسی دنیا را دارد.

رئیس مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران اظهار کرد: نباید به بعضی از علامت‌هایی که برخی متأسفانه در اوج نبرد نشان می‌دهند و پیام ضعف به دشمن می‌دهند، توجه کرد. یکی از صلح شرافتمندانه صحبت می‌کند، یکی از صلح عزتمندانه سخن می‌گوید و دیگری از اینکه باید به هر قیمتی که شده گفت‌وگو کنیم صحبت می‌کند و برخی دیگر نیز اساساً از تسلیم سخن می‌گویند.

حقانی ادامه داد: همان‌طور که رهبر عزیزمان اشاره کردند، دوگانه صلح و جنگ و آوردن این دوگانه در میان مردم می‌تواند به اتحاد و اقتدار ما لطمه بزند. ما دوگانه صلح و جنگ نداریم؛ اگر دوگانه‌ای باشد، دوگانه جنگ و دفاع است. ما در مقابل تهاجمی که به کشورمان شده، در حال دفاع هستیم. زمانی که به شما تهاجم شده است، نباید بحث گفت‌وگو با فشاری که دشمن وارد می‌کند مطرح شود.

وی عنوان کرد: رهبر شجاع ما در مقابل این طرز تفکر ایستاده است و مردم نیز برای صیانت از انقلاب، صیانت از دستاوردهای انقلاب و صیانت از استقلال کشورمان ایستاده‌اند و ان‌شاءالله با اقتدار، این مرحله را طی خواهیم کرد و استکبار جهانی را در رسیدن به آمال شیطانی خود با شکست مواجه خواهیم کرد. 

این کارشناس ارشد تاریخ بیان کرد: در حوزه علمی و فناوری نیز اقتداری به دست آورده‌ایم که در همه عرصه‌ها، باز هم دوست و دشمن اعتراف می‌کنند ایران در جایگاه برتری ایستاده است. در برخی از حوزه‌های علمی و فناوری در رده‌های اول و دوم جهان هستیم و در برخی حوزه‌ها زیر رتبه ۱۰ قرار داریم؛ چه در حوزه اقتصادی، چه فناوری و چه دانش‌بنیان. این اقتدار به واسطه استقلال و انقلاب اسلامی به دست آمده است.

وی افزود: در سال ۱۳۵۷ از جهت صنعتی مونتاژکار، از جهت فناوری صفر و از جهت سیاسی و اقتصادی کاملاً وابسته بودیم؛ اما ایران اکنون در جایگاهی ایستاده است که علی‌رغم اینکه ۴۷ سال تحریم شده و از سال ۹۶ و ۹۷ تحریم‌های علیه ما اعمال شده که بی‌سابقه است، همچنان در حال ایستادگی و ادامه مسیر پیشرفت است.

فقیه حقانی ادامه داد: اینها باورهایی بود که امامین انقلاب به ما دادند. این باور که ما می‌توانیم و ایران و ایرانی این توانمندی را دارد که تمدن نوین اسلامی را ایجاد کند، باعث شده است که ما هیچ حدی برای توقف نشناسیم؛ به‌خصوص در حوزه دانش‌اندوزی و فناوری که می‌تواند برای ما اقتدار به دنبال بیاورد.

وی در پایان بیان کرد: آرزوی پیروزی و ظفرمندی برای رزمندگان اسلام دارم و امیدوارم خداوند دشمنان ما را نابود کند، هرچه علیه ما فراهم کرده‌اند بر سر خودشان فرو بریزد، قدرت و قدرت آتش سلاح‌های رزمندگان ما را هزاران برابر و دقت آن را هزاران برابر کند و امدادها و نصرت خود را شامل حال این ملت مجاهد و رهبر عزیز کند و امت اسلامی را از شر استکبار جهانی رهایی بخشد.